หลักการสังเกตคำสมาส

2. คำสมาสมีลักษณะคล้ายคำสองคำมาวางเรียงกัน เวลาอ่านมีเสียงสระต่อเนื่องกัน เช่น

พุทธประวัติ

พุด-ทะ-ประ-หวัด
โบราณคดี โบ-ราน-นะ-คะ-ดี
พลศึกษา พะ-ละ-สึก-สา
สมณเพศ สะ-มะ-นะ-เพด

มีคำสมาสบางคำไม่อ่านออกเสียงสระต่อเนื่อง เพราะอ่านตามความนิยม เช่น

ชลบุรี

ชน-บุ-รี
ปทุมธานี ปะ-ทุม-ทา-นี
ศรีนครินทรวิโรฒ สี-นะ-คะ-ริน-วิ-โรด
ชาตินิยม ชาด-นิ-ยม

มีคำสมาสบางคำอ่านได้ทั้งสองอย่าง คือ ออกเสียงสระต่อเนื่อง และอ่านตามความนิยม เช่น

เพชรบุรี

เพด-บุ-รี
ราชบุรี ราด-บุ-รี

ต่อไป